PL EN

Niemieccy słuchacze! Thomasa Manna już w sprzedaży

2018-09-12

Premiera Niemieckich słuchaczy! Przemówień radiowych z lat 1940–1945 Thomasa Manna w tłumaczeniu Małgorzaty Łukasiewicz i z posłowiem Michała Głowińskiego już dzisiaj!

 

Jesienią 1940 roku rozgłośnia BBC zwróciła się do autora Czarodziejskiej góry, by za pośrenictwem stacji komentował wydarzenia toczącej się wojny i próbował wpłynąć na niemiecką opinię publiczną. Przez pięć kolejnych lat, raz w miesiącu, przebywający w Ameryce pisarz przemawiał do tych mieszkańców Niemiec i innych krajów Europy, którzy mieli możliwość i odwagę go słuchać.

 

Niemal wszystkie przemówienia rozpoczynał od apostrofy Niemieccy słuchacze! Tym ciekawsze i bardziej zasadne wydają się więc pytania, które w posłowiu zadaje Głowiński: Kto tutaj przemawia? Do kogo skierowane zostały jego słowa? Odpowiedzi tylko pozornie wydają się proste.

 

Myślę, że [potencjalnym słuchaczem tych audycji są] przeciętni Niemcy – pisze Głowiński – czasem bliscy hitlerowskiemu reżimowi, czasem od niego dalecy, jedni i drudzy żyjący w kraju rządzonym drakońskimi metodami, kraju znajdującym się w stanie wojny. Ci, którzy są ulegli wobec goebbelsowskiej propagandy, i ci, którzy nawet jeśli kiedyś się z nią zgadzali, to obecnie są wobec niej krytyczni lub – przynajmniej – tacy się mogą stać. Mann nie ułatwia odpowiedzi na pytanie o zamierzonego czy głównego adresata. Dąży do tego, by krąg słuchaczy był możliwie duży, i to decyduje zarówno o formie argumentacji, jak i o przyjętych sferach odniesienia. Uwagę przyciąga sposób, w jaki Mann zwraca się do słuchaczy. Swojej potencjalnej publiczności, nadstawiającej ucha na słowa płynące z radiowego odbiornika, nie nazywa na ogół „narodem niemieckim” (deutsches Volk). […] Słowa „naród” czy „lud” (Volk) bywają zwykle obciążone ideologicznie, a na pewno takie były w hitlerowskich Niemczech.

 

Wszystkim zainteresowanym nową książką Manna polecamy też Doktora Faustusa w przekładzie Marii Kureckiej i Witolda Wirpszy oraz w opracowaniu Huberta Orłowskiego i Izabeli Sellmer. Powieść ukazała się w serii Biblioteka Narodowa w maju tego roku.

Wróć