PL EN

Duchy Sebalda – zapowiedź Pierścieni Saturna W.G. Sebalda w tłumaczeniu Małgorzaty Łukasiewicz

Wpływ prozy W.G. Sebalda na literaturę światową będzie rósł z każdym rokiem, z każdym jej wydaniem i każdym nowym urzeczonym nią czytelnikiem. Dlatego niezwykle się cieszymy, że możemy zapowiedzieć kolejną wybitną książkę niemieckiego pisarza. Pierścienie Saturna. Angielska pielgrzymka w świetnym tłumaczeniu Małgorzaty Łukasiewicz i z posłowiem Macieja Płazy ukażą się nakładem Wydawnictwa Ossolineum już w listopadzie.

 

Jest to literatura wyśmienita i wyjątkowa, niepoddająca się prostym kategoryzacjom. Sebald łączy powieść, esej, biografię i dziennik podróżny, aby stworzyć nowy wręcz gatunek, testując i przekraczając granice fikcji narracyjnej. Nie jest to proza łatwa, po której można by się prześlizgnąć. Wymaga skupienia, czytelniczego wysiłku i zaangażowania, ale odwdzięcza się za to doświadczeniami lekturowymi przyprawiającymi o zawrót głowy. Nie tylko z powodu jej gatunkowej nieokreśloności i proteuszowości, ale przede wszystkim niepodrabialnego stylu, rozsadzającego ramy języka niemieckiego, co wspaniale zostało oddane w polskim przekładzie.

 

O znaczeniu tej prozy niech świadczą opinie Geoffa Dyera, twierdzącego, że Sebald jest jednym z najbardziej innowacyjnych twórców XX wieku, Susan Sontag, która wskazywała autora jako jednego z niewielu „wielkich” pisarzy współczesnych, a także film Cierpliwość według Sebalda Granta Gee, zainspirowany właśnie Pierścieniami Saturna.

 

Cierpliwość zresztą jest istotą tej prozy, jej długich, złożonych zdań, spokojnego głosu oraz medytacji nad czasem i przeszłością. Cierpliwości wymagają niespieszne spacery wśród podupadających miasteczek, ale też mierzenie się z widmami historii. Pierścienie Saturna to opowieść o podróży, w której najważniejszym bohaterem jest czas. Narrator, fikcyjne alter ego autora, wyrusza w meandryczną wędrówkę po odległych zakątkach Anglii Wschodniej, odkrywając niezwykłe losy tego regionu. Proza Sebalda jest wyjątkowym popisem erudycji, w którym skojarzenia, odczucia i dawno pogrzebane wspomnienia splatają się w jedną narrację o niepamięci i duchach przeszłości – najważniejszych motywach twórczości Sebalda. Zamazuje ona granicę między przeszłością i teraźniejszością, między wyobraźnią i rzeczywistością, co nadaje jej rys somnambulicznej niesamowitości.

 

Mogłoby się wydawać, że Pierścienie Saturna to książka o przemijaniu i upadku, ale to także próba zniesienia granic na pierwszy rzut oka nieprzekraczalnych, między fragmentami rozbitej całości, o której mówi motto zaczerpnięte z Encyklopedii Brockhausa: Pierścienie Saturna składają się z kryształków lodu i drobin pyłu, przypuszczalnie meteorowego, które kolistym torem obiegają planetę w płaszczyźnie jej równika. Prawdopodobnie są to okruchy dawnego księżyca, który znalazłszy się zbyt blisko planety, został zniszczony przez jej siły pływowe.


Wróć